1. Đức Giáo Hoàng Lêô XIV cảnh báo về sự tầm thường và tin giả
Đức Giáo Hoàng Lêô XIV cảnh báo về những rủi ro đi kèm với thông tin trong thời đại kỹ thuật số và kêu gọi các nhà báo không bao giờ khuất phục trước “sự cám dỗ của những điều tầm thường” hoặc tin giả gây nhầm lẫn về điều gì là đúng hay sai.
Đức Giáo Hoàng đã đưa ra những nhận xét này trong một thông điệp gửi nhân dịp kỷ niệm 30 năm chương trình “Porta a Porta” (“Từ cửa đến cửa”) trên kênh truyền hình công cộng RAI 1 của Ý, trong đó ngài gửi lời đến người dẫn chương trình Bruno Vespa, đội ngũ biên tập và khán giả.
Đức Giáo Hoàng Lêô XIV đã nhắc lại ba thập niên lịch sử của chương trình “Porta a Porta” như một giai đoạn được đánh dấu bởi “chiến tranh và hiệp định hòa bình, khủng hoảng và phục hồi, những biến cố vui buồn”.
Đồng thời, ngài nhấn mạnh rằng chính phương tiện truyền thông cũng đã thay đổi: truyền hình và cùng với nó là tất cả các hình thức truyền thông. “Ngày nay chúng ta có những công cụ mới và những khả năng mới để tiếp nhận thông tin, học hỏi và tương tác”, Đức Giáo Hoàng viết, “nhưng cùng với nó, những rủi ro mới cũng xuất hiện”.
Trong số những mối nguy hiểm này, Đức Thánh Cha đã liệt kê việc thay thế tin thật bằng tin giả, “lướt kênh liên tục” thay vì lắng nghe chăm chú, “lướt tin tức tiêu cực” thay vì đọc có chủ đích, sự tò mò hời hợt thay vì khát vọng học hỏi thực sự, và những cuộc độc thoại thay vì những cuộc đối thoại trong đó không ai thực sự lắng nghe.
“Truyền hình phẩm chất cao”
Trước những xu hướng này, Đức Giáo Hoàng chủ trương sự kiên nhẫn và tầm nhìn dài hạn là điều kiện cần thiết để xây dựng các mối quan hệ bền vững. Ngài cũng kêu gọi để những đổi mới kỹ thuật không dẫn đến sự mất mát “tính độc đáo của nhân tính chúng ta”.
“Truyền thông thách thức tất cả chúng ta không bao giờ khuất phục trước cám dỗ của sự tầm thường”, Đức Giáo Hoàng Lêô XIV nhấn mạnh. Cuối cùng, ngài khuyến khích các nhà làm phim truyền hình “luôn luôn cung cấp cho thế giới, nơi khao khát cái đẹp và sự thật, những chương trình truyền hình phẩm chất cao”.
Source:EWTN
2. Giữ vững nhân tính trong thời đại trí tuệ nhân tạo
Tôi không nhớ lần đầu tiên mình dùng ChatGPT là khi nào, vậy mà đến nay tôi vẫn dùng nó gần như mỗi ngày: như một công cụ tìm kiếm tương tác, một cách để chuyển những ghi âm giọng nói lan man thành văn xuôi mạch lạc, hỗ trợ lên kế hoạch bữa ăn, hoặc một công cụ để tìm các nghiên cứu để trích dẫn trong bài viết của mình.
Không thể phủ nhận tốc độ phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo, từ một tin đồn kỳ lạ, mang tính viễn tưởng trở thành người bạn đồng hành hàng ngày; từ một công cụ kỹ thuật số trở thành một trợ lý cá nhân; và giờ đây từ một điều mới lạ trở thành gần như một nhu cầu thiết yếu.
Chỉ trong vài năm ngắn ngủi, những cỗ máy từng chỉ đơn thuần truy xuất thông tin giờ đây đã có thể tạo ra ngôn ngữ và mô phỏng quá trình suy luận. Vấn đề là chúng ta không còn chỉ đơn thuần tìm kiếm câu trả lời nữa. Chúng ta đang thuê ngoài chính quá trình tư duy.
Trong một buổi nói chuyện gần đây, Matthew Harvey Sanders, người sáng lập kiêm giám đốc điều hành của Longbeard và là người tạo ra Magisterium AI, công cụ tìm kiếm và giải đáp thắc mắc hàng đầu thế giới dành cho người Công Giáo, đã gọi tên thời điểm này với sự rõ ràng đến đáng lo ngại. Ông nói: “Ngày nay chúng ta đang đứng trước một bước ngoặt kỹ thuật số”. Thời đại thông tin, được định nghĩa bởi các công cụ tìm kiếm và truy xuất dữ liệu, đã âm thầm nhường chỗ cho một thứ mạnh mẽ hơn nhiều: thời đại của lý luận tự động và thuê ngoài. Sự chuyển đổi này đặt ra một câu hỏi cấp bách cho mỗi con người: Làm thế nào để chúng ta giữ được tính người trong thời đại trí tuệ nhân tạo?
Điều đáng mừng là Sanders cẩn thận tránh gây hoang mang. Ông lập luận rằng nỗi sợ hãi thường nảy sinh khi chúng ta coi trí tuệ nhân tạo như một thứ gì đó huyền bí hoặc không thể hiểu được. “Có xu hướng coi trí tuệ nhân tạo như một loại phép thuật, một chiếc hộp đen bí ẩn,” ông lưu ý. Nhưng người Kitô hữu là những người có đức tin và lý trí. Công cụ không phải để sợ hãi, mà là để được sử dụng đúng cách.
Tuy nhiên, trật tự đúng đắn đòi hỏi tầm nhìn đạo đức. Như Sanders đã nhận xét, chúng ta đang chuyển từ các chatbot đơn giản sang các hệ thống suy luận, và sắp tới là các tác nhân, những hệ thống không chỉ có khả năng suy nghĩ mà còn hành động một cách tự chủ. Khi máy móc có thể suy luận trong nhiều phút hoặc nhiều giờ trước khi phản hồi, tạo ra và loại bỏ hàng ngàn khả năng, chúng ta không chỉ phải hỏi chúng có thể làm gì, mà còn phải hỏi chúng hiểu điều gì là có giá trị.
Sanders cảnh báo rằng mối nguy hiểm không nằm ở bản thân trí thông minh, mà là sự hình thành thông tin thiếu đi sự thật. Các hệ thống AI thống trị hiện nay được đào tạo dựa trên mức trung bình thống kê của internet, một hỗn hợp đạo đức rộng lớn gồm những ý tưởng xuất sắc và những điều tầm thường, một sự pha trộn giữa sự thấu hiểu và sự thiếu nhất quán. Ông giải thích: “Khi những mô hình suy luận mạnh mẽ mới này suy nghĩ, chúng sử dụng mức trung bình thống kê của internet. Chúng suy luận bằng logic của đám đông.”
Lối tư duy đó thường mang tính vị lợi và tương đối, nghĩa là chúng ta đang chế tạo những cỗ máy có khả năng suy luận siêu phàm đúng vào thời điểm mà nền văn hóa của chúng ta ít chắc chắn nhất về bản chất thực sự của một con người. Sanders đã mô tả sự hội tụ này một cách rõ nét: sự suy giảm giá trị lao động của con người thông qua tự động hóa, kết hợp với sự suy giảm giá trị của cơ thể con người thông qua ý thức hệ siêu nhân học. Cả hai cùng nhau tạo thành cái mà ông gọi là vực thẳm hiện sinh.
Sanders lập luận rằng chủ nghĩa siêu nhân không phải là sự đổi mới mà là sự tái sinh của một sai lầm cổ xưa. “Về bản chất, chủ nghĩa siêu nhân là một hình thức hiện đại của tà thuyết Ngnosis cổ đại.” Nó coi cơ thể như một cỗ máy lỗi thời, sự dễ tổn thương là một khuyết điểm, và sự hữu hạn là một vấn đề cần được loại bỏ bằng kỹ thuật. Trái ngược với điều này, Kitô giáo đưa ra một luận điểm hoàn toàn khác: rằng Thiên Chúa đã nhập thể, và bằng cách đó đã tiết lộ rằng những giới hạn của chúng ta không phải là khuyết điểm, mà là những khe hở để ân điển đi vào.
Vậy nên, để giữ vững nhân tính, không phải là cạnh tranh với máy móc trên chính sân chơi của chúng, mà là giành lại những gì máy móc không thể làm được. Trí tuệ nhân tạo có thể tạo ra một bài giảng, nhưng nó không thể thuyết giảng. Nó có thể mô phỏng sự đồng cảm, nhưng nó không thể cùng chịu đựng nỗi đau với người khác. Nó có thể tính toán kết quả tối ưu, nhưng nó không thể lựa chọn tình yêu. Như Sanders đã nói một cách thẳng thắn: “Trí tuệ nhân tạo có thể tính toán, nhưng chỉ có tâm hồn mới có thể chiêm nghiệm.”
Đây là lý do tại sao việc hình thành, chứ không chỉ là điều chỉnh, mới là nhiệm vụ cấp bách nhất của Giáo hội trong thời đại trí tuệ nhân tạo. Nếu thiếu đi những lương tâm được hình thành, sức mạnh công nghệ sẽ chỉ làm gia tăng sự hỗn loạn và làm sâu sắc thêm sự cô lập.
Cốt lõi của việc giữ gìn nhân tính trong thời đại thuật toán không phải là nỗi hoài niệm về quá khứ trước thời đại kỹ thuật số, cũng không phải là sự nhiệt tình mù quáng đối với tương lai công nghệ, mà là lòng trung thành với sự Nhập Thể, với phẩm giá của con người, và với chân lý rằng trí tuệ tìm thấy ý nghĩa trọn vẹn nhất của nó không phải ở tốc độ hay quy mô, mà ở đức tin, hy vọng và tình yêu. Trong thời đại tư duy tự động hóa, nhiệm vụ của chúng ta không phải là suy nghĩ nhanh hơn máy móc, mà là sống một cuộc sống trọn vẹn và đầy đủ cảm xúc hơn chúng.
Giờ đây, khi trí tuệ nhân tạo ngày càng đảm nhiệm nhiều công việc hơn cho chúng ta, có lẽ chúng ta sẽ có được sự tự do lớn hơn cho những người, nhiệm vụ và trách nhiệm thực sự quan trọng. Tương lai không nhất thiết phải là một viễn cảnh đen tối hay một tương lai siêu việt đến chói lọi. Thay vào đó, nó nằm ở việc bảo đảm những điều quan trọng nhất vẫn vững chắc ở vị trí trung tâm: Thiên Chúa, Đấng Tạo Hóa của chúng ta, sự hiểu biết đúng đắn về bản thân chúng ta với tư cách là những tạo vật, và lời kêu gọi yêu thương người lân cận như chính mình.
Với nền tảng vững chắc này, trí tuệ nhân tạo không nên đẩy chúng ta vào sự cô lập hay xao nhãng hơn nữa, mà, khi được sử dụng đúng cách, nên giải phóng chúng ta để có được sự hiện diện sâu sắc hơn: nhiều thời gian hơn cho gia đình và bạn bè, cho việc phục vụ, cho cầu nguyện và cho kiểu quan tâm của con người mà không một cỗ máy nào có thể sao chép được.
Source:Catholic Herald
3. Vance và các nhà lập pháp bảo vệ chính sách phá thai của Tổng thống Trump tại cuộc tuần hành March for Life.
Phó Tổng thống JD Vance và các nhà lập pháp đảng Cộng hòa đã bảo vệ các chính sách liên quan đến phá thai của Tổng thống Trump tại cuộc tuần hành ủng hộ sự sống năm 2026 vào ngày 23 tháng Giêng.
“Các bạn có một đồng minh ở Tòa Bạch Ốc,” Vance nói trong bài phát biểu của mình.
Ông Vance là diễn giả chính trị đầu tiên tại cuộc tuần hành, tiếp theo là Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson và Dân biểu Chris Smith, đảng Cộng hòa, bang New Jersey, người lãnh đạo lâu năm của nhóm Dân biểu ủng hộ quyền sống tại Hạ viện.
Tổng thống Trump và Lãnh đạo phe đa số Thượng viện John Thune đã gửi thông điệp đến những người biểu tình qua các video được ghi hình trước.
Trong bài phát biểu của mình, Vance nói: “Một trong những điều tôi mong muốn nhất ở Hoa Kỳ là có nhiều gia đình hơn và nhiều trẻ em hơn”, và ca ngợi thông báo gần đây rằng ông và vợ, Usha, đang chờ đón đứa con thứ tư.
“Vậy nên hãy để biên bản ghi nhận rằng các bạn có một phó tổng thống luôn làm đúng những gì mình nói,” Vance nói.
Phó tổng thống cho biết các bổ nhiệm thẩm phán Tòa án Tối cao của Tổng thống Trump đóng vai trò quan trọng trong việc lật ngược phán quyết Roe v. Wade, mà ông gọi là “phán quyết quan trọng nhất của Tòa án Tối cao trong suốt cuộc đời tôi”.
Ông nói rằng quyết định này “đã chấm dứt dứt khoát sự chuyên quyền của tòa án đối với vấn đề sinh mạng con người” và cho phép người dân giải quyết những tranh chấp này một cách dân chủ.
Vance đã nói về một số thắng lợi của phong trào bảo vệ sự sống trong năm đầu tiên nhiệm kỳ thứ hai của Tổng thống Trump.
Điều này bao gồm luật ngăn chặn Planned Parenthood nhận khoản bồi hoàn từ chương trình Medicaid cũng như khôi phục và mở rộng Chính sách Thành phố Mexico, cấm sử dụng tiền thuế liên bang để hỗ trợ các tổ chức thúc đẩy phá thai ở nước ngoài.
Phó tổng thống cũng đề cập đến việc khôi phục các biện pháp bảo vệ lương tâm cho nhân viên y tế, mở rộng tín dụng thuế cho trẻ em và ân xá cho các nhà hoạt động ủng hộ quyền sống bị kết tội vi phạm Đạo luật Tự do Tiếp cận Lối vào Phòng khám, gọi tắt là FACE.
“Xây dựng một nền văn hóa sự sống đòi hỏi sự thuyết phục,” Vance nói.
“Nỗ lực đó sẽ tốn rất nhiều thời gian, công sức và cả tiền bạc,” ông nói.
Phó tổng thống đã đề cập ngắn gọn đến một số lời chỉ trích mà chính quyền nhận được từ các thành viên của phong trào bảo vệ sự sống, những người không hài lòng với một số diễn biến nhất định.
Một số nhà hoạt động ủng hộ phong trào bảo vệ sự sống đã bày tỏ lo ngại về việc thiếu hành động đối với thuốc phá thai mifepristone, hiện đang được Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm, gọi tắt là FDA xem xét.
Một số người khác đã phản đối việc Tổng thống Trump kêu gọi các nhà lập pháp “linh hoạt” hơn về vấn đề phá thai được tài trợ bằng tiền thuế trong các cuộc đàm phán về việc gia hạn các khoản tín dụng thuế theo Đạo luật Chăm sóc Sức khỏe Hợp lý.
Vance yêu cầu mọi người hãy nhìn vào những thành công.
“ Hãy nhìn xem cuộc đấu tranh vì sự sống đã diễn ra như thế nào chỉ cách đây một thập niên và hãy nhìn xem nó đang ở vị trí nào hiện nay,” ông nói.
Trong thông điệp video của mình, Tổng thống Trump đã ca ngợi nhiều chính sách ủng hộ quyền sống tương tự như Vance và cảm ơn những người tham gia cuộc tuần hành vì những nỗ lực của họ trong việc “bảo vệ thai nhi”.
“Chúng ta sẽ tiếp tục đấu tranh cho chân lý vĩnh cửu rằng mỗi đứa trẻ là một món quà từ Chúa”, Tổng thống Trump nói.
Johnson cho biết một sự thay đổi trong chính sách của chính quyền Tổng thống Trump là thành công không chỉ được đo lường bằng nền kinh tế mà còn bằng “sức mạnh của gia đình Mỹ”.
Ông cũng nói về các hành động nhằm cấm Planned Parenthood nhận tiền hoàn trả từ chương trình Medicaid, và cho biết: “Cuối cùng chúng ta đã cắt giảm ngân sách cho các tổ chức phá thai lớn, và điều này đã được chờ đợi từ lâu.”
“Mỗi đứa trẻ đều xứng đáng có cơ hội phát huy hết tiềm năng mà Chúa ban cho,” Johnson nói.
Smith đã đề cập đến cuộc thăm dò dư luận gần đây của trường Marist do Hiệp sĩ Columbus ủy nhiệm, cho thấy hầu hết người Mỹ ủng hộ ít nhất một số hạn chế đối với việc phá thai và tán thành công việc của các trung tâm hỗ trợ phụ nữ mang thai.
Ông cũng kịch liệt phản đối thuốc phá thai hóa học mifepristone, gọi nó là “thuốc độc giết chết thai nhi bằng cách bỏ đói bé trai hoặc bé gái” và cho rằng nó gây nguy hiểm cho sức khỏe của phụ nữ.
“Hôm nay chúng ta phải tái khẳng định cam kết bảo vệ những người yếu thế và dễ bị tổn thương nhất”, Smith nói.
Trong một video nhắn gửi, Thune gọi phá thai là “một điều ác thường bị bỏ qua”.
Ông nói rằng đảng Cộng hòa “sẽ tiếp tục làm mọi điều có thể tại Quốc hội để hỗ trợ các bà mẹ và bảo vệ thai nhi”.
Sau các bài phát biểu của các nhà lập pháp, Chủ tịch March for Life, Jennie Bradley Lichter, đã kêu gọi những người tham gia liên hệ với Thượng Nghị Sĩ của họ trong bối cảnh các cuộc đàm phán liên quan đến chăm sóc sức khỏe vẫn đang diễn ra.
Lichter khuyến khích họ yêu cầu các Thượng Nghị Sĩ của mình phản đối bất kỳ dự luật chăm sóc sức khỏe nào loại trừ Tu chính án Hyde, vốn cấm sử dụng tiền thuế của người dân để tài trợ cho việc phá thai.
Source:National Catholic Register