1. Máy bay điều khiển từ xa của Ukraine đốt cháy kho dự trữ nhiên liệu chiến lược thời chiến của Nga ở Rybinsk và nhà máy hóa chất liên quan đến chất nổ ở tỉnh Tula.

Lực lượng Quốc phòng Ukraine đã tấn công hai mục tiêu sâu bên trong lãnh thổ Nga, những mục tiêu duy trì cỗ máy chiến tranh của nước này, vào đêm 14 tháng 6, nhằm vào một kho dự trữ nhiên liệu chiến lược của nhà nước và một nhà máy hóa chất liên quan đến sản xuất chất nổ. Chiến dịch này đã kích hoạt cảnh báo không kích trên 28 khu vực của Nga và hủy bỏ hàng loạt chuyến bay tại sáu phi trường Nga.

Hôm Thứ Hai, 15 Tháng Sáu, Tổng thống Zelenskiy đã xác nhận các cuộc tấn công, gọi chúng là “các biện pháp trừng phạt dài hạn” đối với việc Nga từ chối chấm dứt chiến tranh.

Chiến dịch sử dụng máy bay điều khiển từ xa có hệ thống của Ukraine nhằm vào cơ sở hạ tầng nhiên liệu và các cơ sở công nghiệp quân sự của Nga đã làm thất thoát khoảng 7 tỷ đô la từ nền kinh tế chiến tranh của Nga trong giai đoạn Tháng Giêng đến tháng 5 và góp phần gây ra cuộc khủng hoảng xăng dầu hiện đã lan rộng đến hơn hai chục khu vực của Nga và sáu khu vực bị tạm chiếm của Ukraine.

Theo kênh Telegram Exilenova+ của Ukraine, máy bay điều khiển từ xa tấn công của Ukraine đã tấn công kho chứa dầu Kombinat Temp ở thị trấn Kopayevo thuộc Rybinsk, tỉnh Yaroslavl, vào rạng sáng ngày 14 tháng 6. Kênh Telegram Astra của Nga đã xác nhận mục tiêu này. Một đám cháy lớn đã bùng phát tại cơ sở này, tạo ra một cột khói đen dày đặc bao trùm thành phố.

Kombinat Temp là một cơ sở lưu giữ của Chính phủ Liên bang do Rosrezerv, Cơ quan Dự trữ Quốc gia Liên bang Nga, điều hành. Kho này lưu trữ nhiên liệu chiến lược và các sản phẩm dầu mỏ không thể đụng đến, được chỉ định sử dụng trong thời chiến, các cuộc khủng hoảng quy mô lớn và các tình trạng khẩn cấp quốc gia. Không giống như các kho nhiên liệu thương mại, cơ sở này bảo vệ các nguồn dự trữ mà quân đội Nga phụ thuộc vào như một nguồn cung cấp cuối cùng, Militarnyi lưu ý.

Địa điểm này có 61 bể chứa các loại, bao gồm cả những bể lớn có dung tích 5.000 mét khối mỗi bể. Rybinsk nằm trong hệ thống sông Volga và có kết nối hỏa xa, biến kho chứa này thành một trung tâm hậu cần quan trọng cho việc lưu trữ và phân phối nhiên liệu trên khắp các vùng đông bắc của Nga. Kho chứa này nằm cách biên giới quốc gia Ukraine hơn 700 km.

Phân tích OSINT của Astra đã xác định mục tiêu là Kombinat Temp. Khói dày đặc tiếp tục bốc lên trên thành phố lúc rạng sáng Thứ Hai, 15 Tháng Sáu.

Đoạn video được công bố sau vụ tấn công cho thấy một máy bay điều khiển từ xa kiểu Liutyi tấn công nhà máy đang bốc cháy. Sau khi đám cháy lan rộng, những giọt dầu bắt đầu rơi xuống khắp Rybinsk, theo báo cáo và hình ảnh được Exilenova+ chia sẻ. Hiện tượng này tương tự như những gì đã xảy ra ở Perm vào cuối tháng 4 sau khi máy bay điều khiển từ xa đốt cháy một trạm bơm của Transneft, và ở Tuapse khi một nhà máy lọc dầu và kho chứa của nó bị cháy.

[Kyiv Independent: Ukrainian drones torch Russia’s strategic wartime fuel reserves in Rybinsk and explosives-linked chemical plant in Tula Oblast]

2. Máy bay điều khiển từ xa của Ukraine tấn công Dzhankoi khi đơn vị tấn công tuyên bố truy lùng lực lượng hậu cần của Nga tại Crimea.

Đêm 13 tháng 6, máy bay điều khiển từ xa của Ukraine đã tấn công trạm kiểm soát Dzhankoi, một cây cầu hỏa xa, một cầu phao của Nga và các xe tải ở Chonhar, nhắm vào bốn mục tiêu dọc theo hành lang đường bộ duy nhất giữa Crimea bị Nga tạm chiếm và mặt trận phía nam. Giao thông hướng tới trạm kiểm soát Dzhankoi đã bị chặn lại, nhà lãnh đạo vùng Kherson do Nga bổ nhiệm, Vladimir Saldo, cho biết trên Telegram, đồng thời khẳng định hệ thống phòng không Nga đã bắn hạ 25 máy bay điều khiển từ xa của Ukraine trong đêm.

Cuộc tấn công đánh dấu sự thay đổi rõ rệt trong chiến lược tác chiến của Ukraine. Trung đoàn xung kích độc lập số 1 mang tên Dmytro Kotsiubailo, đơn vị dẫn đầu chiến dịch phối hợp với Trung đoàn xung kích độc lập số 475 “CODE 9.2”, tuyên bố sẽ chuyển từ các cuộc tấn công đơn lẻ vào chính các cây cầu sang tuần tra liên tục toàn bộ tuyến đường hậu cần. “Chúng tôi đang chuyển sang tuần tra tuyến đường hậu cần của địch từ Crimea bị tạm chiếm tạm thời và ngăn chặn các nỗ lực khôi phục các tuyến đường vượt sông”, trung đoàn cho biết trong một tuyên bố đăng trên Facebook. “Lưu lượng phà qua lại thấp. Xe tải ùn tắc, trở thành mục tiêu dễ dàng cho chúng tôi”. Nhiên liệu và đạn dược của Nga cung cấp cho mặt trận phía nam của Nga đi qua hành lang này.

Trạm kiểm soát Dzhankoi kiểm soát tuyến đường chính giữa phía bắc Crimea và đất liền tỉnh Kherson, đồng thời là nút giao thông đường bộ và hỏa xa nhộn nhịp nhất ở Crimea bị tạm chiếm. Ông Saldo cũng cho biết một cây cầu giữa Henichesk và bán đảo Arabat, một điểm vượt biên thay thế mà Ukraine đã tấn công lần đầu vào ngày 10 tháng 6, lại bị tấn công vào đêm qua. Lực lượng Ukraine không xác nhận tuyên bố của ông Saldo về vụ tấn công bằng máy bay.

Cầu Chonhar — tuyến xa lộ chính nối Crimea và vùng Kherson bị tạm chiếm — lần đầu tiên bị tấn công vào ngày 7 tháng 6 bởi trung tâm tác chiến đa lĩnh vực Falanga của hai trung đoàn, sử dụng máy bay điều khiển từ xa của đại đội Fire Point và UAV tầm xa “Behemoth”. Giao thông đã được chuyển hướng, sau đó lại bị đình trệ sau cuộc tấn công thứ hai vào ngày 9 tháng 6. Bốn cây cầu dành cho xe cộ ở cửa ngõ phía tây bắc Crimea gần Armiansk đã bị tấn công vào ngày 11 tháng 6, theo báo cáo của Euromaidan Press. Cuộc tấn công đêm qua vào trạm kiểm soát Dzhankoi tiếp tục mô hình này — và báo hiệu chiến dịch đã chuyển từ các cây cầu sang chính những chiếc xe tải.

Hành lang mà Ukraine hiện đang tuần tra vận chuyển nguồn cung cấp duy trì các hoạt động của Nga trên khắp miền nam Ukraine. Nhiên liệu của Nga dành cho hướng Huliaipole được vận chuyển bằng phà đến Crimea và sau đó được vận chuyển bằng xe tải băng qua bán đảo đến tiền tuyến, chỉ huy trung đoàn Dmytro Filatov, mật danh Perun, nói với Ukrainska Pravda hồi đầu tuần này. Ông cho biết, hàng hóa của Nga không được vận chuyển qua cầu Kerch - tuyến hỏa xa nối liền cầu vẫn chưa được khôi phục kể từ vụ nổ tháng 10 năm 2022. Tình báo mạng bên trong các mạng lưới quân sự của Nga hiện cho phép các nhà hoạch định chiến lược Ukraine tấn công vào các đơn vị cụ thể đang chờ nhiên liệu, Filatov nói thêm. Lữ đoàn Bộ binh Cơ giới số 37 là mục tiêu của cuộc tấn công Chonhar ngày 7 tháng 6, ông cho biết. Xe tải được đặt hàng cho lữ đoàn đó vẫn chưa đến vào thời điểm ông được phỏng vấn.

[Europe Maidan: Ukrainian drones hit Dzhankoi as strike unit declares hunt on Russian Crimea logistics]

3. Chỉ huy quân đội Đức cảnh báo Nga có thể đưa mối đe dọa hạt nhân lên vũ trụ.

Tư lệnh không gian quân sự hàng đầu của Đức cho biết ông không thể loại trừ khả năng Nga đang nghiên cứu công nghệ đưa đầu đạn hạt nhân vào không gian, đồng thời cảnh báo rằng động thái như vậy có thể làm tê liệt các dịch vụ vệ tinh và khiến một số khu vực quỹ đạo không thể sử dụng được trong nhiều thập niên.

“Ở mức độ leo thang cao nhất, có nghi ngờ rằng Nga có thể đang nghiên cứu công nghệ để đưa một thiết bị nổ hạt nhân lên quỹ đạo”, Thiếu tướng Michael Traut, chỉ huy Bộ Tư lệnh Không gian Bundeswehr, cho biết trong một cuộc phỏng vấn với POLITICO tại triển lãm hàng không ILA Berlin.

Khi được hỏi liệu ông có cho rằng điều đó là khả thi hay không, Traut trả lời: “Tôi không thể loại trừ khả năng đó.”

Một vụ nổ hạt nhân trong không gian sẽ không giống như một cuộc tấn công thông thường trên Trái đất. Nhưng hậu quả của nó có thể rất tàn khốc đối với các xã hội hiện đại và quân đội dựa vào vệ tinh để liên lạc, định vị, ngân hàng, vận tải, dự báo thời tiết và tấn công quân sự.

“Nếu một sự việc tương tự như Starfish Prime xảy ra ngày nay,” Traut nói, đề cập đến vụ thử hạt nhân ở độ cao lớn năm 1962 của Mỹ, “thì có thể có tới một phần ba số vệ tinh trên quỹ đạo Trái đất tầm thấp” ngừng hoạt động trong những tuần và tháng tiếp theo.

Ông cảnh báo rằng điều đó sẽ làm trầm trọng thêm vấn đề rác thải vũ trụ và làm tăng nguy cơ va chạm dây chuyền - hiệu ứng Kessler. Ông nói: “Thậm chí có thể xảy ra trường hợp một số độ cao quỹ đạo nhất định sẽ không còn sử dụng được trong nhiều thập niên.”

Lời cảnh báo được đưa ra trong bối cảnh Berlin đang hướng tới việc biến không gian vũ trụ thành trụ cột trung tâm trong chính sách quốc phòng của mình. Chiến lược an ninh không gian mới của Đức nêu rõ rằng quân đội Đức không chỉ phải bảo vệ được quyền tiếp cận không gian của Đức và các đồng minh, mà còn phải hạn chế khả năng sử dụng không gian của đối phương.

Ông Traut cho biết các mối đe dọa trong không gian đã “phát triển mạnh mẽ” trong những năm gần đây, từ gây nhiễu GPS và tia laser đến các cuộc tấn công vật lý vào vệ tinh. Ở mức độ thấp hơn, ông nói, sự gián đoạn điện từ và nhiễu laser đã trở thành hiện thực hàng ngày. “Ví dụ điển hình nhất là việc gây nhiễu GPS ở khu vực Baltic”, ông nói thêm rằng điều này ảnh hưởng đến hàng không dân dụng và giao thông hàng hải.

Ông lập luận rằng, phản ứng của Đức không thể nào dè dặt.

“Bạn không thể bước vào đấu trường chỉ với một tấm khiên,” Traut nói. “Một biện pháp răn đe hiệu quả luôn cần có yếu tố chủ động, tấn công.”

Ông nhấn mạnh rằng “tấn công không có nghĩa là hung hăng”, nhưng ông nói rằng Đức phải có khả năng nắm bắt thế chủ động trong một cuộc xung đột. Điều đó bao gồm hành động chống lại các hệ thống không gian của đối phương — không nhất thiết phải trên quỹ đạo, mà là trên toàn bộ cơ sở hạ tầng rộng lớn hơn giúp vệ tinh hoạt động, từ các trạm mặt đất đến các thiết bị gây nhiễu.

Ông cho biết, Đức sẽ mua các hệ thống phi động năng bao gồm thiết bị gây nhiễu và laser, cũng như các vệ tinh trinh sát và, về lâu dài, các máy bay không gian để bảo vệ các vệ tinh của Đức, trinh sát các hệ thống của đối phương và có khả năng hành động chống lại chúng.

Berlin cũng đang lên kế hoạch cho một hệ thống vệ tinh liên lạc quân sự độc lập mang tên SATCOMBw 4, được thiết kế để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của quân đội Đức về kết nối an toàn.

Ông Traut cho biết hệ thống này không nên được coi là đối thủ cạnh tranh với mạng lưới kết nối an toàn IRIS² của Liên Hiệp Âu Châu. “Chúng tôi không coi IRIS² là đối thủ cạnh tranh, mà là một sự bổ sung mang tính hỗ trợ”, ông nói, đồng thời cho biết thêm rằng mạng lưới vệ tinh riêng của Đức cũng sẽ giảm bớt áp lực cho hệ thống của Liên Hiệp Âu Châu và dành nhiều băng thông hơn cho các hệ thống khác.

Đức cũng muốn các đối tác có thể sử dụng mạng lưới tương lai. Ông Traut cho biết mục tiêu là “đưa càng nhiều đối tác Âu Châu càng tốt vào chung một hệ thống”, đặc biệt là các quốc gia không thể hoặc không muốn tự xây dựng hệ thống vệ tinh riêng của mình.

[Politico: German commander warns Russia may take nuclear threat into space]

4. Tổng thống Zelenskiy cho biết Nga đã bắn gần 2.000 máy bay điều khiển từ xa vào Ukraine trong một tuần.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy ngày 14 tháng 6 cho biết lực lượng Nga đã phóng gần 2.000 máy bay điều khiển từ xa tấn công vào Ukraine trong tuần qua.

Nhìn chung, Nga đã phóng 1.920 máy bay điều khiển từ xa chiến đấu, 1.790 quả bom dẫn đường và 17 hỏa tiễn các loại, ông cho biết.

“Chúng ta cần tăng cường các biện pháp đối phó với những cuộc tấn công này. Chúng tôi đang chuẩn bị các cuộc họp với các đối tác để tăng cường khả năng phòng thủ chống lại chủ nghĩa khủng bố Nga này”, Tổng thống Zelenskiy cho biết.

Ông lưu ý rằng các hội nghị thượng đỉnh G7, Liên Hiệp Âu Châu và NATO sắp tới là cơ hội để đạt được những quyết định cụ thể.

Tổng thống Zelenskiy nói: “Trước hết và trên hết, chúng ta cần sự hỗ trợ cho hệ thống phòng không và khả năng tầm xa của mình, mở rộng hợp tác theo khuôn khổ Thỏa thuận Máy bay điều khiển từ xa, và tăng cường hơn nữa áp lực trừng phạt đối với Nga”.

Ukraine tiếp tục đối mặt với tình trạng thiếu hụt trầm trọng các hệ thống phòng thủ chống hỏa tiễn đạn đạo trong bối cảnh các cuộc tấn công quy mô lớn của Nga ngày càng dựa nhiều vào hỏa tiễn đạn đạo.

Hỏa tiễn đánh chặn PAC-3 Patriot do Mỹ sản xuất vẫn là hệ thống hiệu quả nhất để chống lại những mối đe dọa này.

[Kyiv Independent: Russia fired nearly 2,000 drones at Ukraine in one week, Zelensky says]

5. Máy bay phản lực Thụy Điển chặn máy bay Nga trong 2 vụ việc riêng biệt.

Hôm Chúa Nhật, 14 Tháng Sáu, Đề đốc Ewa Skoog Haslum, chỉ huy các hoạt động của quân đội Thụy Điển cho biết quân đội nước này đã điều động các máy bay chiến đấu JAS 39 Gripen vào ngày hôm trước để chặn các máy bay quân sự Nga dường như đang bay gần biên giới Thụy Điển.

Quân đội Thụy Điển cho biết trong một tuyên bố rằng đã có hai sự việc riêng biệt vào thứ Sáu khi các máy bay chiến đấu Su-24 và Su-34 của Nga bay trong khu vực Biển Baltic, nhưng không hề xâm phạm không phận Thụy Điển.

Ông cho biết trong một tuyên bố: “Hành động của Nga rất nghiêm trọng và là hành vi tái diễn, đe dọa toàn vẹn lãnh thổ và an ninh của chúng ta. Máy bay chiến đấu của Thụy Điển và đồng minh đã hành động nhanh chóng, kiên quyết và rõ ràng bằng cách đối đầu với máy bay Nga và bảo vệ lãnh thổ của Thụy Điển và liên minh.”

Sau khi gia nhập NATO năm 2024, Thụy Điển đã trở thành mục tiêu chính của các hành động khiêu khích từ Điện Cẩm Linh khi một loạt các sự việc quân sự — máy bay điều khiển từ xa trái phép xâm nhập không phận và tàu ngầm Nga bị phát hiện gần biên giới biển của nước này — tập trung vào Biển Baltic kể từ khi Nga tiến hành cuộc xâm lược toàn diện Ukraine năm 2022.

Cùng ngày xảy ra các sự kiện, chính phủ Thụy Điển đã cảnh báo trong một báo cáo quốc phòng rằng họ “nhận thấy nguy cơ cuộc đối đầu giữa Nga và Âu Châu sẽ leo thang hơn nữa”.

Việc máy bay Nga quấy rối không phận NATO đã trở thành chuyện thường tình trong những năm gần đây. Tháng 3 vừa qua, Canada và Mỹ đã điều máy bay chiến đấu để chặn hai máy bay quân sự Nga bay quá gần không phận Alaska.

[Politico: Swedish jets intercept Russian aircraft in 2 separate incidents]

6. Nhà sản xuất máy bay điều khiển từ xa Skyfall của Ukraine hợp tác với Airbus trong lĩnh vực đổi mới quốc phòng.

Theo thông cáo báo chí của Airbus được công bố ngày 12 tháng 6, nhà sản xuất máy bay điều khiển từ xa Skyfall của Ukraine đã khởi động quan hệ đối tác chiến lược với Airbus Defense and Space.

Airbus Defense and Space, có trụ sở chính tại Đức, phát triển và sản xuất máy bay quân sự, máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn đạn đạo. Là một bộ phận của tập đoàn hàng không vũ trụ khổng lồ Airbus của Âu Châu, đây là công ty vũ trụ lớn thứ hai trên thế giới.

Skyfall và Airbus Defense and Space đã ký một biên bản ghi nhớ bên lề triển lãm ILA Berlin tại thủ đô nước Đức, với sự hiện diện của Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius.

Bản ghi nhớ này đánh dấu sự khởi đầu của một quan hệ đối tác chiến lược nhằm tăng cường “bảo vệ không phận Ukraine trước các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn và… đẩy nhanh hệ sinh thái quốc phòng Âu Châu bằng cách kết hợp chuyên môn quốc phòng hệ thống rộng lớn của phương Tây với sự linh hoạt về công nghệ đã được chứng minh trong chiến đấu.”

Skyfall đã nhanh chóng tăng cường sản xuất kể từ khi ra mắt vào tháng 6 năm 2022, chỉ vài tháng sau khi Nga tiến hành cuộc xâm lược toàn diện. Công ty này nổi tiếng với việc sản xuất máy bay điều khiển từ xa Vampire bay đêm — được binh lính Nga đặt biệt danh là “Baba Yaga” — cũng như máy bay điều khiển từ xa góc nhìn thứ nhất, gọi tắt là FPV Shrike.

[Kyiv Independent: Ukrainian drone maker Skyfall partners with Airbus on defense innovation]

7. Dòng thời gian mà Hegseth đưa ra cho eo biển Hormuz có phần không rõ ràng.

Hôm Chúa Nhật, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth không đưa ra mốc thời gian cụ thể cho việc mở lại eo biển Hormuz và chấm dứt lệnh phong tỏa của Mỹ tại khu vực này.

Trong một cuộc phỏng vấn trên chương trình “Face the Nation” của đài CBS, Hegseth tuyên bố rằng tuyến đường thủy sẽ được mở cửa trở lại “ngay lập tức” sau khi ký kết bản ghi nhớ mới được công bố giữa Mỹ và Iran. Tuy nhiên, chỉ vài phút sau, ông đã đưa ra một mốc thời gian không rõ ràng lắm về việc phong tỏa Iran.

“Cuối cùng thì lệnh phong tỏa sẽ vẫn được duy trì cho đến khi eo biển mở cửa,” Hegseth nói. “Và sau đó lệnh phong tỏa sẽ được dỡ bỏ, rồi eo biển cũng sẽ mở cửa. Và dù quá trình đó mất 30 ngày hay hai tuần để hoàn tất, nhưng nó sẽ bắt đầu ngay lập tức, như tổng thống đã nói.”

Eo biển Hormuz là điểm mấu chốt gây tranh cãi giữa Mỹ và Iran trong suốt các cuộc đàm phán. Iran bắt đầu phong tỏa các tàu thuyền ra vào tuyến đường thủy này ngay sau khi chiến tranh bắt đầu vào tháng Hai, bao gồm cả việc sử dụng thủy lôi. Trên thực tế, giá dầu đã tăng mạnh. Sau khi Mỹ và Tehran không thể đạt được thỏa thuận ngừng bắn vĩnh viễn dẫn đến việc mở cửa lại eo biển, Tổng thống Trump vào tháng Tư đã ra lệnh cho Hải quân Mỹ “bắt đầu quá trình phong tỏa bất kỳ và tất cả các tàu thuyền cố gắng ra vào eo biển Hormuz”.

Tổng thống Trump khẳng định sẽ không có thỏa thuận hòa bình nào nếu Iran không mở cửa hoàn toàn eo biển, mặc dù ông cũng nói rằng Mỹ đang kiểm soát tuyến đường thủy này.

Hôm thứ Bảy, tổng thống đã thông báo về bản ghi nhớ sắp được ký kết trong một bài đăng trên mạng xã hội. Mặc dù ông không cung cấp nhiều chi tiết về các cuộc đàm phán, nhưng ông tuyên bố eo biển sẽ được mở cửa trở lại “ngay sau khi được ký kết”.

Tuy nhiên, các quan chức Iran vẫn chưa xác nhận lập trường của họ về thỏa thuận này, và những câu hỏi bắt đầu xoay quanh tương lai của thỏa thuận sau khi Israel tuyên bố quân đội nước này đã tấn công các mục tiêu của Hezbollah ở Beirut hôm Chúa Nhật.

Tuy nhiên, Hegseth bảo đảm với CBS rằng “chúng tôi đang đi đúng hướng” để việc ký kết diễn ra vào Chúa Nhật - và chính Tổng thống Trump đã lên án các cuộc tấn công.

“Vụ tấn công vào Beirut sáng nay lẽ ra không nên xảy ra, đặc biệt là vào một ngày trọng đại khi chúng ta đang rất gần đạt được Thỏa thuận Hòa bình với Iran”, Tổng thống Trump nói. Tổng thống Trump nói thêm rằng Israel có “quyền tự vệ trước các mối đe dọa”, nhưng khẳng định mối đe dọa này “rất nhỏ và vô nghĩa, không ai bị thương, bị thiệt mạng”.

Ông kêu gọi các bên không để các cuộc tấn công “làm gián đoạn quá trình quan trọng này”.

“Chúng ta đang rất gần một thỏa thuận sẽ mang lại hòa bình cho khu vực, bao gồm cả Li Băng, và tất cả các bên nên ngừng xung đột”, Tổng thống Trump nói. “Không nên có thêm bất kỳ cuộc tấn công nào của Israel ở bất cứ đâu tại Li Băng, nhưng cũng không nên có thêm bất kỳ cuộc tấn công nào của bất kỳ bên nào khác, kể cả Hezbollah, chống lại Israel. Đây có thể là khởi đầu của một nền hòa bình lâu dài và tốt đẹp — Đừng để phá hỏng nó!”

[Politico: Hegseth's timeline for Strait of Hormuz is a bit murky]

8. Bộ trưởng Năng lượng Mỹ cho biết quân đội đang hộ tống ngày càng nhiều tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz.

Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright cho biết quân đội Mỹ đang hộ tống các tàu chở khoảng 7 triệu thùng dầu thô và các sản phẩm nhiên liệu mỗi ngày đi qua eo biển Hormuz.

Lượng dầu đó sẽ đưa nguồn cung dầu chảy qua eo biển Hormuz lên khoảng một nửa so với trước khi Mỹ và Israel bắt đầu tấn công Iran vào tháng Hai. Khối lượng dầu được hộ tống ra khỏi khu vực đang tăng lên, ông Wright nói thêm khi phát biểu tại Hội nghị Điều hành An ninh Năng lượng Bloomberg ở Houston hôm Thứ Bẩy, 13 Tháng Sáu.

Ông Wright cho biết, trước chiến tranh, khoảng 20 triệu thùng dầu mỗi ngày được vận chuyển qua Vịnh Ba Tư qua eo biển. Khoảng 5 triệu thùng trong số đó đã chuyển sang vận chuyển bằng đường ống và các phương tiện vận tải khác, và sản lượng ở phần còn lại của thế giới đã tăng khoảng 1 triệu thùng, ông nói thêm, tạo ra khoảng thiếu hụt khoảng 14 triệu thùng.

“Lưu lượng nước hiện nay đang tiến gần đến một nửa khoảng cách và đang tăng lên,” Wright nói tại sự kiện.

Tình hình cuộc chiến giữa Mỹ và Iran ngày càng trở nên mơ hồ, khi Tổng thống Trump hồi đầu tuần tuyên bố Mỹ sẽ tiến hành thêm các cuộc tấn công quân sự nhằm vào nước này, rồi lại rút lại ý kiến đó, sau đó lại ám chỉ một thỏa thuận có thể được ký kết vào cuối tuần này và gần đây nhất là nói rằng các nhà đàm phán Iran là “những người rất thiếu trung thực”.

Giá dầu và xăng tăng vọt sau khi Iran gần như đóng cửa eo biển Hormuz đối với giao thông đã gây khó khăn cho chính quyền Trump và đảng Cộng hòa, những người hy vọng giữ vững quyền kiểm soát Quốc hội sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ mà cử tri sẽ phải đối mặt với những lo ngại về chi phí sinh hoạt cao. Lạm phát đã đạt 4,2% trong tháng 5, theo báo cáo của Bộ Lao động hồi đầu tuần này, do giá năng lượng tăng cao.

Ông Wright cho biết, các tàu hộ tống hải quân cho thấy chính quyền đang đạt được hai mục tiêu song song là kiểm soát giá năng lượng đồng thời ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân.

“Chúng ta đang phải sống chung với giá năng lượng cao hơn,” ông nói. “Mọi người không nghĩ đến những vấn đề dài hạn này.”

Ông Wright cho biết chính quyền đang xem xét các lựa chọn khác, bao gồm cả việc rút thêm tiền từ Kho Dự trữ Dầu mỏ Chiến lược. Ông nói thêm rằng việc miễn thuế xăng dầu “là khả thi”, mặc dù điều đó sẽ cần sự chấp thuận của Quốc hội.

“Tất cả những vấn đề này đều có sự đánh đổi,” ông nói. “Mục tiêu quan trọng nhất là giảm chi phí cho tất cả người dân Mỹ.”

[Politico: US military escorting growing number of oil tankers through Hormuz, Energy secretary says]

9. Hãng sản xuất hỏa tiễn Storm Shadow, MBDA, và công ty Ukrainian Armor hợp tác phát triển hệ thống tấn công tầm xa và chống máy bay điều khiển từ xa.

Nhà sản xuất hệ thống hỏa tiễn Âu Châu MBDA và công ty quốc phòng Ukraine Ukrainian Armor đã ký một biên bản ghi nhớ để nghiên cứu phát triển chung các hệ thống tấn công tầm xa và hệ thống chống máy bay điều khiển từ xa (C-UAS), đánh dấu một giai đoạn hợp tác công nghiệp mới liên quan đến cuộc chiến ở Ukraine, MBDA thông báo vào ngày 10 tháng 6.

MBDA mở rộng hợp tác với ngành công nghiệp quốc phòng của Ukraine

MBDA là một trong những công ty quốc phòng hàng đầu Âu Châu, chuyên về hệ thống hỏa tiễn dẫn đường trên không, trên bộ và trên biển. Công ty này cũng là nhà sản xuất hỏa tiễn hành trình Storm Shadow / SCALP-EG, loại hỏa tiễn đã được các đối tác Âu Châu cung cấp cho Ukraine để thực hiện các nhiệm vụ tấn công tầm xa.

Ukrainian Armor là một nhà sản xuất quốc phòng nội địa của Ukraine, chuyên sản xuất xe thiết giáp, hệ thống pháo binh, đạn dược và các nền tảng điều khiển từ xa, và đã mở rộng đáng kể kể từ khi Nga bắt đầu cuộc xâm lược toàn diện.

Thỏa thuận này vạch ra khuôn khổ hợp tác lâu dài, bao gồm các dự án phát triển chung, trao đổi công nghệ và các sáng kiến sản xuất chung tiềm năng, với khả năng thành lập liên doanh trong tương lai.

Trọng tâm được đặt vào hai lĩnh vực ưu tiên: khả năng “tấn công sâu” để thực hiện các cuộc tấn công chính xác tầm xa, và các hệ thống chống máy bay điều khiển từ xa được thiết kế để phát hiện và vô hiệu hóa máy bay điều khiển từ xa, vốn đã trở thành yếu tố then chốt trong động thái chiến trường ở Ukraine.

Ukraine tăng cường sản xuất quốc phòng trong nước với chuyên môn của Âu Châu.

MBDA cho biết sự hợp tác này nhằm mục đích giúp tăng cường năng lực công nghiệp độc lập của Ukraine, đồng thời tận dụng kinh nghiệm của Âu Châu trong các hệ thống hỏa tiễn và phòng không tiên tiến. Ukrainian Armor sẽ đóng góp năng lực sản xuất và kinh nghiệm vận hành trong các lĩnh vực xe thiết giáp, đạn dược và hệ thống điều khiển từ xa được phát triển trong điều kiện chiến tranh.

Cả hai bên đều cho biết sự hợp tác này nhằm mục đích kết hợp chuyên môn công nghệ của Âu Châu với những đổi mới dựa trên kinh nghiệm thực tiễn của Ukraine, tạo ra một khuôn khổ cho sự hội nhập công nghiệp quốc phòng sâu rộng hơn.

[Europe Maidan: Storm Shadow maker MBDA and Ukrainian Armor launch partnership to develop deep strike and anti-drone systems]

10. Ông Macron muốn G7 giải quyết vấn đề Trung Quốc. Bắc Kinh không hợp tác.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn hội nghị thượng đỉnh G7 tập trung vào việc giải quyết vấn nạn hàng xuất khẩu trợ cấp tràn lan từ Trung Quốc đang gây rối loạn thị trường toàn cầu, nhưng ngay cả trước khi các nhà lãnh đạo gặp nhau, rõ ràng là ông sẽ không thể đạt được hành động cụ thể nào.

Cuộc thảo luận về sự mất cân bằng toàn cầu vào thứ Hai, ngày đầu tiên của cuộc họp do Macron chủ trì tại Evian, khó có thể đưa ra câu trả lời cho vấn đề này, khi Bắc Kinh tỏ thái độ không mấy thiện cảm với sáng kiến G7 và người Âu Châu cùng người Mỹ có những quan điểm khác nhau về cách kiềm chế thặng dư thương mại 1,2 ngàn tỷ đô la của Trung Quốc.

Hôm thứ Năm, Macron đã chủ trì một hội nghị được gọi là “Hội nghị Thượng đỉnh Thế giới về Hội tụ vì Tăng trưởng” để thảo luận về sự mất cân bằng kinh tế vĩ mô giữa các đại diện của các nước G7 và Bắc Kinh.

Nhưng đây không phải là cuộc gặp mặt trực tiếp; đó là một cuộc họp trực tuyến chỉ có sự tham gia của một số ít các nhà lãnh đạo G7 — bao gồm Thủ tướng Đức Friedrich Merz và Thủ tướng Canada Mark Carney. Phó Thủ tướng Trung Quốc Trương Quốc Khánh, người không chịu trách nhiệm trực tiếp về chính sách thương mại, đã tham gia và truyền đạt quan điểm của đảng về lợi ích của “chủ nghĩa đa phương thực sự”.

Văn phòng của Macron nhanh chóng mô tả cuộc gọi video với Trung Quốc là một thắng lợi tự thân, với một quan chức Điện Élysée nhận xét đó là bằng chứng cho thấy “hội nghị thượng đỉnh G7 này đã là một thành công”.

Điện Élysée cho biết, các bên tham gia đã đồng ý về sự cần thiết phải giải quyết những bất ổn toàn cầu và tiếp tục thảo luận ở cấp độ G20 với sự hỗ trợ từ Quỹ Tiền tệ Quốc tế.

Nếu kết quả chính là sự đồng thuận rằng một vấn đề tồn tại và cần được thảo luận ở nơi khác, thì điều đó đặt ra câu hỏi tại sao Macron lại chọn biến nó thành trọng tâm của một diễn đàn mà Trung Quốc thậm chí không phải là thành viên.

“Rõ ràng là họ gặp khó khăn trong việc đạt được sự đồng thuận về nhiều vấn đề,” nhà kinh tế học Agathe Demarais, đồng chủ tịch nhóm chuyên gia T7 cố vấn cho chủ tịch G7, cho biết. Bà dự đoán sẽ không có bước đột phá nào trong việc kiềm chế Trung Quốc tại hội nghị thượng đỉnh bên hồ ở Evian-les-Bains.

“Rõ ràng Trung Quốc không hề có hứng thú tham gia thảo luận với G7 về vấn đề này,” bà Demarais, một chuyên gia chính sách cao cấp tại Hội đồng Quan hệ Đối ngoại Âu Châu, cho biết. Bà nói thêm rằng Trung Quốc “sẽ không thay đổi toàn bộ mô hình kinh tế của mình để làm hài lòng chủ tịch G7 của Pháp.”

Trong cuộc gọi, theo bản ghi âm cuộc họp trực tuyến bằng tiếng Trung, ông Trương “kêu gọi ưu tiên phát triển, cải thiện quản trị toàn cầu và thúc đẩy tăng trưởng toàn diện của nền kinh tế thế giới”, nhưng không đề cập rõ ràng đến việc giải quyết sự mất cân bằng kinh tế vĩ mô mà các chính phủ phương Tây cho là nguyên nhân gây ra sự suy giảm sản lượng công nghiệp và việc làm.

Một quan chức phi chính phủ được thông báo về công tác chuẩn bị cho hội nghị thượng đỉnh G7 nhận định động thái chủ trì của Pháp là một “cử chỉ hòa giải” với Trung Quốc, nhưng thừa nhận rằng G7 không phải là hình thức tốt nhất để gây áp lực buộc Trung Quốc thay đổi chính sách thương mại của mình.

Bằng việc cử ông Trương tham gia cuộc gọi, Bắc Kinh cũng đã sử dụng thủ tục ngoại giao để gửi đi thông điệp rằng họ không coi trọng cuộc thảo luận này.

“Việc giao nhiệm vụ cho một phó thủ tướng tất nhiên sẽ làm giảm tầm quan trọng của vấn đề này,” Elvire Fabry, một chuyên gia thương mại tại viện nghiên cứu Jacques Delors ở Paris, cho biết.

Âu Châu cứng rắn hơn lập trường của mình

Trong vai trò trung gian hòa giải với tư cách chủ tịch G7, Pháp đã tránh công khai chỉ trích Trung Quốc, định hướng cuộc thảo luận xoay quanh khái niệm trung lập về sự mất cân bằng toàn cầu và lưu ý rằng Mỹ cũng có vai trò của mình bằng cách giảm thâm hụt ngân sách và Liên Hiệp Âu Châu bằng cách thúc đẩy đầu tư.

Tuy nhiên, Pháp từ lâu đã là quốc gia ủng hộ mạnh mẽ nhất các biện pháp của Liên Hiệp Âu Châu nhằm giải quyết thâm hụt thương mại của khối với Trung Quốc, vốn đã mở rộng lên 360 tỷ euro vào năm ngoái và tiếp tục tăng trong quý đầu tiên của năm 2026.

Paris đã dẫn đầu lời kêu gọi của 5 quốc gia Liên Hiệp Âu Châu về các biện pháp phòng vệ thương mại mới để đối phó với sự thống trị xuất khẩu của Trung Quốc, và Macron gần đây đã thúc giục Liên Hiệp Âu Châu tự trao cho mình những quyền lực thương mại mạnh mẽ hơn, theo kiểu Mỹ, để đối đầu với Trung Quốc.

“Đây không phải là chủ nghĩa bảo hộ, mà là sự bảo hộ công bằng”, Tổng thống Pháp nói với các công nhân nhà máy sản xuất lốp xe trong chuyến thăm quê nhà Amiens tuần này, đồng thời kêu gọi áp thuế và các biện pháp ưu đãi của Âu Châu để đối phó với sự cạnh tranh từ Trung Quốc.

Ngay cả Thủ tướng Friedrich Merz của Đức, người trước đây từng phản đối việc đối đầu với Bắc Kinh để tránh làm tổn hại nền kinh tế định hướng xuất khẩu của mình trước sự trả đũa của Trung Quốc, giờ đây cũng tỏ ra cởi mở hơn đối với các biện pháp cứng rắn hơn đối với Trung Quốc.

Ủy ban Âu Châu đã cam kết hành động để khắc phục “tình trạng thâm hụt thương mại không bền vững với Trung Quốc”, như Cao ủy Thương mại Liên Hiệp Âu Châu Maroš Šefčovič đã phát biểu hồi đầu tháng này. Các cuộc thảo luận đó sẽ nằm trong chương trình nghị sự tại cuộc họp của các nhà lãnh đạo Liên Hiệp Âu Châu ở Brussels vào thứ Năm ngay sau hội nghị thượng đỉnh G7.

Tuy nhiên, hiện chưa có dấu hiệu nào cho thấy Âu Châu và Mỹ sẵn sàng phối hợp các chính sách của họ đối với Trung Quốc, trong bối cảnh căng thẳng thương mại xuyên Đại Tây Dương vẫn tiếp diễn.

“Nếu họ muốn làm những việc mà chúng ta đã làm, thì cứ việc,” Đại diện Thương mại Hoa Kỳ Jamieson Greer nói vào cuối tháng trước. “Tôi sẽ không chậm lại để chờ họ xem liệu chúng ta có thể phối hợp với nhau về một vấn đề nào đó hay không.”

[Kyiv Post: Macron wants the G7 to tackle China. Beijing isn’t playing along.]

11. Việc tách rời an ninh quốc phòng không còn chỉ là nỗi lo của Âu Châu nữa mà đã trở thành chính sách của Tổng thống Trump.

Ivo Daalder, cựu đại sứ Mỹ tại NATO, là nghiên cứu viên cao cấp tại Trung tâm Belfer thuộc Đại học Harvard và là người dẫn chương trình podcast hàng tuần “World Review with Ivo Daalder”. Ông viết chuyên mục “From Across the Pond” cho báo POLITICO.

Ông vừa có bài viết nhan đề “Defense decoupling is no longer just a European fear — it’s Trump’s policy”, nghĩa là “Việc tách rời quốc phòng không còn chỉ là nỗi lo âu của Âu Châu – Nó là chính sách của Trump”. Xin kính mời quý vị và anh chị em theo dõi bản dịch sang Việt Ngữ qua phần trình bày của Thụy Khanh.

Khi tin tức lan truyền rằng Ngũ Giác Đài sẽ không bán hỏa tiễn Tomahawk tầm xa cho Đức, điều đó cho thấy Washington có thể lo ngại Mạc Tư Khoa sẽ coi khả năng này trong tay Âu Châu là một sự leo thang nguy hiểm.

Động thái này diễn ra sau hàng loạt dấu hiệu tương tự về việc Mỹ rút lui khỏi NATO trong nhiều tuần qua, bao gồm quyết định rút 5.000 binh sĩ khỏi Đức, tạm dừng kế hoạch triển khai một tiểu đoàn Mỹ được trang bị hỏa tiễn Tomahawk, và cắt giảm mạnh các đóng góp dự kiến của Mỹ về máy bay ném bom, máy bay chiến đấu, tàu khu trục, tàu ngầm và các lực lượng khác cần thiết để tăng cường khả năng phòng thủ của NATO trong trường hợp khủng hoảng hoặc bị tấn công.

Ngũ Giác Đài tuyên bố những bước đi này là cần thiết để cân bằng lại sự đóng góp của Âu Châu và Mỹ vào quốc phòng của lục địa, nhưng quyết định ngừng bán hỏa tiễn Tomahawk cho thấy một thực tế đáng lo ngại hơn nhiều: Washington không chỉ không còn triển khai các hệ thống tấn công chính xác tầm xa đến Âu Châu, mà còn từ chối không cho các đồng minh Âu Châu khả năng tự trang bị các hệ thống này vì lo sợ phản ứng của Nga.

Nói cách khác, Mỹ hiện đang tích cực tìm cách tách rời an ninh của mình khỏi an ninh của Âu Châu.

Đây không phải là lần đầu tiên việc tách rời trở thành vấn đề trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương. Những lo ngại về việc tách rời này lần đầu tiên xuất hiện vào cuối những năm 1950, khi Liên Xô phát triển khả năng tấn công trực tiếp vào lãnh thổ Hoa Kỳ và một lần nữa vào giữa những năm 1970, sau khi Liên Xô triển khai hỏa tiễn đạn đạo hạt nhân SS-20 có thể vươn tới toàn bộ Âu Châu — nhưng không thể vươn tới Hoa Kỳ.

Sau khi Thủ tướng Đức lúc bấy giờ là Helmut Schmidt kêu gọi NATO đáp trả, các nước thành viên liên minh đã đồng ý vào năm 1979 triển khai các hỏa tiễn hạt nhân tầm xa có thể vươn tới Liên Xô, đồng thời đề nghị đàm phán về giới hạn đối với loại hỏa tiễn này. Đến năm 1987, NATO đã triển khai hàng trăm hỏa tiễn hạt nhân, dẫn đến việc Washington và Mạc Tư Khoa đồng ý cấm tất cả các lực lượng hạt nhân tầm trung có tầm bắn từ 500 đến 5.000 km — bao gồm cả hỏa tiễn SS-20 của Liên Xô và các hỏa tiễn hành trình phóng từ mặt đất và hỏa tiễn Pershing II của NATO.

Hiệp ước Lực lượng Hạt nhân Tầm trung, gọi tắt là INF, được ký kết năm đó, vẫn có hiệu lực trong hơn 30 năm — cho đến năm 2019, khi chính quyền đầu tiên của Tổng thống Donald Trump quyết định rút khỏi thỏa thuận do Nga vi phạm rõ ràng các điều khoản của nó. Và các quốc gia NATO đã thảo luận về sự cần thiết phải triển khai các hỏa tiễn tầm xa có khả năng vươn tới các mục tiêu ở Nga kể từ đó.

Việc triển khai và bán hỏa tiễn Tomahawk cho Berlin nhằm mục đích lấp đầy khoảng trống đó cho đến khi Đức và các nước NATO khác có thể phát triển và triển khai các hệ thống hỏa tiễn tầm xa của riêng mình. Các nỗ lực phát triển hỏa tiễn của Âu Châu vẫn đang tiếp diễn, nhưng việc triển khai dự kiến vẫn còn nhiều năm nữa. Giờ đây, quyết định của Washington về việc ngừng bán hàng đã thực sự mở lại một lỗ hổng lớn trong chiến lược răn đe của NATO.

Hơn nữa, mặc dù nỗi lo về việc tách rời đã ăn sâu vào lịch sử NATO, nhưng có sự khác biệt lớn giữa những lo ngại về việc tách rời mà Schmidt bày tỏ vào những năm 1970 và những lo ngại hiện nay. Khi đó, việc tách rời là kết quả của các hành động của Liên Xô, trong khi ngày nay đó là kết quả của các hành động của Mỹ. Thực tế, Ngũ Giác Đài dường như bị ảnh hưởng bởi những lo ngại của Nga nhiều hơn là các nhu cầu răn đe Nga của NATO.

Năm mươi năm trước, Âu Châu lo sợ Mỹ rút quân. Ngày nay, khi Washington chuyển sự chú ý và năng lực của mình sang các chiến trường khác, việc rút quân đã trở thành chính sách rõ ràng của Mỹ. Và trong khi việc chấm dứt điều mà Tư lệnh tối cao của NATO tại Âu Châu, Alexus G. Grynkewich, gọi là “sự phụ thuộc lẫn nhau không lành mạnh” vào năng lực của Mỹ có thể là điều cần thiết, thì việc tước đoạt khả năng tự vệ của các đồng minh Âu Châu lại là một vấn đề hoàn toàn khác.

Thời điểm các quyết định của Mỹ được đưa ra lại càng trớ trêu, nó diễn ra sau nhiều tuần chính quyền Trump phàn nàn rằng NATO đã không làm đủ để hỗ trợ Mỹ và Israel trong cuộc chiến chống Iran. Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho rằng NATO đã trở thành “con đường một chiều, nơi Mỹ chỉ đơn thuần đóng vai trò bảo vệ Âu Châu”, nhưng các đồng minh lại không đáp lại.

Tuy nhiên, khi Âu Châu đứng lên để tự vệ — thậm chí còn yêu cầu mua thiết bị của Mỹ để làm điều đó — thì câu trả lời đột nhiên lại là “không”.

Phản ứng tiêu cực đó không chỉ là vấn đề tạm thời. Nó chạm đến cốt lõi của những gì làm cho một liên minh an ninh hoạt động hiệu quả.

Lý thuyết liên minh cổ điển phân biệt giữa hai nỗi sợ: sợ bị bỏ rơi, khi một đồng minh không đến bảo vệ bạn; và sợ bị gài bẫy, khi một đồng minh kéo bạn vào chiến tranh. Tổng thống Trump và các phụ tá của ông từ lâu đã phàn nàn về việc bị Âu Châu bỏ rơi. Giờ đây, người Âu Châu lại lo sợ bị Mỹ bỏ rơi. Cả hai đều đúng — và cả hai đều đang phản ứng bằng cách tách rời nhau hơn nữa.

Trong khi Mỹ rút quân, Âu Châu đang tăng cường chi tiêu quốc phòng và xây dựng nhiều loại năng lực tấn công tầm xa – một số có khả năng sử dụng cả vũ khí thông thường và hạt nhân. Đây là những hệ thống độc lập. Mỹ sẽ không có tiếng nói liên quan đến việc khi nào hoặc bằng cách nào chúng được sử dụng. Kết quả là, Washington sẽ càng có động lực lớn hơn để cố gắng tách rời khỏi Âu Châu và tránh bị cuốn vào một cuộc chiến với Nga.

Việc tách rời không có nghĩa là Âu Châu sẽ không được bảo vệ. Điều đó có nghĩa là an ninh của Âu Châu và Mỹ không còn được coi là gắn bó chặt chẽ với nhau nữa. Washington có thể sẽ không còn tự động coi một cuộc khủng hoảng đe dọa Warsaw hay Tallinn là mối đe dọa đối với an ninh của Mỹ. Và điều đó có nghĩa là sự kết thúc của hệ thống răn đe tích hợp đã giữ gìn hòa bình trong 80 năm qua.

Schmidt hiểu rằng an ninh là một yếu tố không thể tách rời ở Âu Châu. Tổng thống Trump lại đặt cược rằng điều đó không đúng. Chúng ta sắp sửa biết ai đúng ai sai.

[Politico: Defense decoupling is no longer just a European fear — it’s Trump’s policy]

12. Bộ trưởng Quốc phòng Israel cho biết “chúng tôi kỳ vọng” Tổng thống Trump sẽ ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân.

Bộ trưởng Quốc phòng Israel Katz cho biết Israel kỳ vọng Tổng thống Trump sẽ ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân trong bất kỳ thỏa thuận nào đạt được với nước này, đồng thời nói thêm rằng Israel sẽ không rút quân khỏi “các khu vực an ninh” ở Li Băng.

Tổng thống Trump nói với các phóng viên hôm thứ Năm rằng một thỏa thuận đã đạt được và có khả năng sẽ được ký kết trong vài ngày tới, mặc dù Tehran cho biết họ “chưa đạt được kết luận cuối cùng” về thỏa thuận tiềm năng này.

Trong một tuyên bố hôm thứ Sáu, Katz cho biết Tổng thống Trump đang “dẫn đầu một thỏa thuận với Iran từ góc độ lợi ích của Mỹ, bao gồm cả lợi ích chung với Israel - nhằm ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân.”

“Chúng tôi kỳ vọng ông ấy sẽ giữ vững nguyên tắc này, cũng như các nguyên tắc khác trong lĩnh vực hỏa tiễn và các lực lượng khủng bố ủy nhiệm,” ông nói, đồng thời cho biết thêm rằng Israel “sẽ không rút quân” khỏi những khu vực mà nước này gọi là vùng an ninh ở Li Băng, Syria và Gaza, nơi họ đã triển khai lực lượng mặt đất và buộc người dân phải di tản.

Cuối tháng 3, Katz tuyên bố sẽ thiết lập một vùng đệm ở miền nam Li Băng, kéo dài hàng dặm về phía bắc biên giới Israel, và Israel sẽ vẫn duy trì quyền kiểm soát khu vực này ngay cả khi cuộc chiến với Hezbollah do Iran hậu thuẫn kết thúc.

Vào tháng 5, Israel đã mở rộng “vùng an ninh” đến khoảng 25 dặm về phía bắc biên giới. Các quan chức Li Băng cho biết hơn một triệu người đã phải di dời.

Tổ chức Human Rights Watch hôm thứ Năm cho biết “các hành động cố ý gây ra việc di dời dân cư của Israel có thể cấu thành tội ác chiến tranh về cưỡng bức di dời”.

Cuộc chiến giữa Israel và Hezbollah là điểm mấu chốt trong các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran. Iran yêu cầu bất kỳ thỏa thuận nào nhằm gia hạn lệnh ngừng bắn phải bao gồm việc chấm dứt giao tranh ở Li Băng và Gaza. Chính quyền Trump đã công khai tìm cách hạn chế các hoạt động của Israel ở Li Băng, nhưng Israel và Hezbollah vẫn tiếp tục đấu súng.

Tính đến thứ Năm, các cuộc tấn công của Israel đã khiến 3.711 người thiệt mạng tại Li Băng, trong đó có 132 nhân viên y tế và 247 trẻ em, theo Bộ Y tế Li Băng.

[CBSNews: Israeli defense chief says “we expect” Trump to prevent Iran from obtaining nuclear weapons]